جستجو
   
    Delicious RSS ارسال به دوستان خروجی متنی
    کد خبر : 185276
    تاریخ انتشار : 5 تیر 1395 15:38
    تعداد بازدید : 2570

    مجله پژوهش های حقوقی شماره 29

    مجله پژوهش های حقوقی شماره 29


    مجله پژوهشهای حقوقی
    (علمی- ترویجی)


    سال پانزدهم - شماره 29
    بهار - تابستان 1395



    فهرست عناوین

    انتقال ویروس ایدز و ارتکاب فعل نوعاً کشنده
    علیرضا امام دادی ـ ابراهیم تقی زاده ـ محمدعلی طاهری

    اصل مشروعیت، حاکمیت و دگراندیشی در چارچوب های سنتی حقوق بین الملل
    حسین سرتیپی

    توسعه و انتقال فناوری دریایی از دیدگاه حقوق بین الملل توسعه و انتقال فناوری در تئوری و عمل
    اکبر ادیبی

    کشورهای در حال توسعه و نظام حل وفصل اختلافات سازمان جهانی تجارت
    سپیده زبردست

    مطالعه تطبیقی تفسیر موسّع و مضیق از قاعده تفسیر قرارداد به زیان تنظیم کننده در قراردادهای بیمه
    علیرضا یزدانیان ـ حمید آرایی

    بررسی امکان تحقق جرم علیه اموال مشاع توسط شریک
    محمد باقری کمارعلیا ـ ناصر نصرتی صدقیانی

    بانک جهانی در تلاش برای دستیابی به حفظ صلح و امنیت بین المللی
    ملیحه بهفر

    منطقه پرواز ممنوع در حقوق بین الملل با توجه به عملکرد شورای امنیت
    عقیل محمدی



    ----------------------------------------------------------------------------------


    انتقال ویروس ایدز و ارتکاب فعل نوعاً کشنده

    علیرضا امام دادی
    عضو هیأت علمی دانشگاه پیام نور استان خراسان جنوبی، نویسنده مسؤول
    Email: a65ed@yahoo.com
    ابراهیم تقی زاده
    دانشیار و عضو هیأت علمی دانشگاه پیام نور مرکز تهران
    Email: taghizaadh@gmail.com
    محمدعلی طاهری
    استادیار و مدیر گروه حقوق دانشگاه بیرجند

    چکیده:
    گسترش بیماری ایدز در سال های اخیر و فقدان درمانی برای آن باعث شده تا انتقال و سرایت این بیماری بتواند به عنوان عاملی برای صدمه زدن به اشخاص و وقوع جنایت باشد. در صورت وقوع مرگ در نتیجه انتقال ویروس ایدز ، عمل فرد انتقال دهنده را می توان به عنوان قتل تحت تعقیب قرار داد. از طرف دیگر ماده 290 قانون مجازات اسلامی مصوب سال 1392 یکی از شقوق ارتکاب قتل عمدی را هنگامی می داند که قاتل عمداً کاری را که نوعاً موجب جنایت باشد، هر چند بدون قصد جنایت، انجام دهد. لذا عمدی دانستن قتل در این موارد ناشی از خصوصیت عمل ارتکابی و شرایطی است که قانونگذار برای مفهوم کار نوعاً کشنده در نظر گرفته است. به همین دلیل انتقال ویروس ایدز در صورتی که منجر به مرگ قربانی آن شود، تحت شرایطی می تواند به عنوان عمل نوعاً کشنده محسوب شود.

    کلیدواژه ها:
    ایدز، جنایت، قتل عمد، فعل نوعاً کشنده، قصد قتل.


    ----------------------------------------------------------------------------------


    اصل مشروعیت، حاکمیت و دگراندیشی در چارچوب های سنتی حقوق بین الملل

    حسین سرتیپی
    عضو هیأت علمی و استادیار گروه حقوق دانشگاه پیام نور، صندوق پستی 3697-19395 تهران، ایران
    Email: sartipi.hossein@gmail.com

    چکیده:
    مشروعیت دولت ها هر چند ارزشی بنیادین دارد، لکن همواره چالش برانگیز، مبهم و نامشخص بوده است. به آسانی نمی توان تعریفی دقیق از مفهوم و حوزه وسعت آن به دست آورد و دامنۀ آن نیز پر از ابهام است. افزون بر این، آنچه در این زمینه اهمیت وافری دارد، چگونگی تأثیر آن است؛ چرا که باید به گونه ای اعمال شود، تا حاکمیت دولت ها به چالش کشیده نشود. در اجرا همچنین باید دیگر موازین سنتی و نیرومند حقوق بین الملل همانند عدم مداخله در امور داخلی یکدیگر را در نظر گرفت تا تأمین این اصل، بتواند احترام به حقوق بشر را افزایش و به پایداری صلح و امنیت بینجامد. برخی دولت ها در دو دهه اخیر، با دستاویز قرار دادن مشروعیت دولت ها در اقصی نقاط، دخالت نموده که نتیجه آن الزاماً ارتقاء حقوق بشر نبوده است. ابهام در اجرا، تنظیم روابط آن با اصل لزوم حفظ تمامت ارضی کشورها، اصل حفظ تمامت حاکمیت دولت ها و سایر اصول بنیادین در حقوق بین الملل، محل ابهام داشته و بی شک استانداردهای دوگانه ای که قدرت های بزرگ و یا به اصطلاح جامعه بین الملل در ارکان و ارگان های خود به آن تمسک می جویند، بر فضای مه آلود آن افزوده است. قطعنامه هایی که بر اساس عدالت، تساوی و برادری وضع می شوند و نمی توان آنها را از لحاظ علمی یا منطقی تحلیل نمود و یا در شرایط یکسان اجرا نمود، برای ما موضوعی نا آشنا نیستند. از ویژگی های دوران گذار و انتقالی در نظام بین الملل، فقدان ساختار بین المللی مشخص، وجود بی ثباتی و ناامنی، قدرت طلبی و فزون طلبی قدرت ها و بازیگران مهم جهانی برای افزایش قدرت و در نهایت تثبیت قدرت خود بوده است. در همین راستا برخی مناطق مهم و راهبردی جهانی در دوره انتقالی کنونی، می توانند به آوردگاه و محل تقابل قدرت های بزرگ که داعیۀ جهانی و رهبری جهان را دارند و به دنبال تثبیت قدرت خود هستند، تبدیل شود. آمیختگی تئوری های نوظهور در حقوق بین الملل با مقوله های دوسویه، چنین دگردیسی را پیچیده تر نموده است. به نظر می رسد در بی نظمی نوین جهانی، نظام جدیدی در حال طراحی است.

    کلیدواژه ها:
    حقوق بین الملل، مشروعیت، حق تعیین سرنوشت، اصل تمامت ارضی، حاکمیت.


    ----------------------------------------------------------------------------------


    توسعه و انتقال فناوری دریایی از دیدگاه حقوق بین الملل توسعه و انتقال فناوری در تئوری و عمل

    اکبر ادیبی
    کاندیدای دریافت دکترای حقوق بین الملل از دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران و مدرس دانشگاه پیام نور تهران واحد بهارستان
    Email: a.adibi@yahoo.com

    چکیده:
    پیدایش و تبلور مفهوم میراث مشترک بشریت در جامعه بین المللی و حقوق بین الملل در چند دهه اخیر و بهره مندی از آن، با برخورداری از فناوری لازم و توسعه و انتقال آن برای این منظور پیوندی عمیق و ناگسستنی یافته است؛ ضوابط و مقررات و رویه حاکم بر توسعه و انتقال فناوری دریایی متأثر از حقوق بین الملل حاکم بر توسعه و انتقال فناوری در کل بوده و از سویی به دلیل وجود موانع مختلف داخلی و بین المللی و بدیع بودن فناوری پیشرفته و پیچیده دریایی و توسعه و انتقال آن در رویه و حقوق بین الملل و فقد مبانی و قواعد و چارچوب های الزام آور در نظریه و عمل در این باب، رشد و تکامل و عینیت یافتن این موضوع نیازمند همکاری های گسترده و جهانی به ویژه از ناحیه کشورهای پیشرفته و دارنده فناوری مورد نظر و ایجاد و شکل گیری تعهدات الزام آور قانونی و عرفی در این مسیر است.

    کلیدواژه ها:
    میراث مشترک بشریت، توسعه و انتقال فناوری.


    ----------------------------------------------------------------------------------


    کشورهای در حال توسعه و نظام حل وفصل اختلافات سازمان جهانی تجارت

    سپیده زبردست
    دانشجوی دکترای حقوق بین الملل در دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب
    Email: zebardastsepideh@yahoo.com

    چکیده:

    کشورهای در حال توسعه از شرایط خاصی در نظام حل وفصل اختلافات سازمان جهانی تجارت برخوردارند. کشورهای مذکور به دلیل ضعف جایگاه بین المللی و اقتصادی برای سود بردن از سازوکار حل وفصل اختلافات با چالش های عمده ای رودرو هستند. توسل به این سازوکار برای حل اختلافات معمولاً متضمن وجود رابطه ای سیستماتیک و منسجم میان صنایع، تولیدکنندگان و صادرکنندگان با دولت است. لکن متأسفانه چنین رابطه ای در بسیاری از کشورهای در حال توسعه وجود ندارد. همچنین طرح دعوا نزد رکن حل اختلاف یا شرکت در آن به عنوان خوانده و پیگیری امر، علاوه بر صرف هزینه ای هنگفت، مستلزم وجود زمینه های علمی و تحقیقاتی لازم و همین طور وجود نهادها و کارشناسان خبره اداری و حقوقی ذی ربط در کشورهای در حال توسعه بوده و این در حالی است که اغلب کشورهای در حال توسعه از قابلیت ها و نهادهای مورد نظر برخوردار نیستند. به منظور افزایش مشارکت کشورهای در حال توسعه و به تبع آن افزایش مشروعیت سیستم حل وفصل اختلافات سازمان جهانی تجارت راهکارهایی برای تسهیل مشارکت کشورهای مورد نظر پیشنهاد شده و در صورت موافقت می تواند جایگاه کشورهای در حال توسعه را ارتقاء دهد. در مجموع راهکارهای پیشنهادی در سه مؤلفه کلی تقسیم بندی می شوند که عبارتند از: اصلاحات نهادی، فرآیندی و مسائل سیستماتیک.

    کلیدواژه ها:
    رفتار ویژه، کشورهای در حال توسعه، سیستم حل وفصل اختلاف، سازمان جهانی تجارت، راهکارها.


    ----------------------------------------------------------------------------------


    مطالعه تطبیقی تفسیر موسّع و مضیق از قاعده تفسیر قرارداد به زیان تنظیم کننده در قراردادهای بیمه

    علیرضا یزدانیان
    استادیار و عضو هیأت علمی گروه حقوق دانشگاه اصفهان
    Email: dr.alireza_yazdanian@yahoo.com
    حمید آرایی
    دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق خصوصی دانشگاه اصفهان، نویسنده مسؤول
    Email: hamid_araei@yahoo. com

    چکیده:
    محور تفسیر یک قرارداد، تحلیل قصد مشترک طرفین است که برای کشف این اراده به کار گرفتن قواعد تفسیر ضروری است. یکی از قراردادهایی که در آنها تفسیر لازم است عقود الحاقی است مانند عقد بیمه که اختلاف در عبارات و شروط آن بسیار اتفاق می افتد و این امر ضرورت به کارگیری اصول و قواعد تفسیر را در این نوع از قرارداد ها ایجاب می کند. یکی از مهم ترین اصول حاکم بر تفسیر قراردادها، تفسیر به زیان تنظیم کننده است که در اصطلاح لاتین به عنوان "Contra Proferentem rule" شناخته می شود. در این پژوهش سعی شده است به دو گونه تفسیر موسع و محدود از این قاعده و نتایج حاصل از اجرای آن و نیز مزایا و معایب هر یک از آنها پرداخته شود و تأکید اصلی نیز بر روی رویه قضایی امریکا، به عنوان یک کشور دارای نظام کامن لا و با تمرکز در عقد بیمه است. به نظر می رسد با اندکی روشن بینی، می توان همین قواعد را با ملاحظه شرایط تفسیر در نظام حقوقی ایران به کار برد.

    کلیدواژه ها:

    ابهام قرارداد، تفسیر، قرارداد بیمه، قاعده موسع، قاعده محدود.


    ----------------------------------------------------------------------------------


    بررسی امکان تحقق جرم علیه اموال مشاع توسط شریک

    محمد باقری کمارعلیا
    دانشجوی دکترای حقوق جزا و جرم شناسی
    Email: mbagherik@yahoo. com
    ناصر نصرتی صدقیانی
    کارشناس ارشد حقوق خصوصی
    Email: nasern2@yahoo. com

    چکیده:

    در این نوشتار به بررسی امکان تحقق جرم در اموال مشاع پرداخته خواهد شد. اهمیت موضوع آنجاست که آرا و عقاید متفاوتی پیرامون این موضوع صادر و بیان شده که آنها را به دو دسته مخالف و موافق تقسیم نموده است. برخی با توجه به شرط «مال غیر و دیگری بودن» موضوع جرم، تحقق جرائم علیه اموال را در اموال مشاع امکان پذیر ندانسته اند؛ چرا که قائل به این مطلب هستند که در مال مشاع متخلف در جزء جزء مال دارای حق مالکیت است و اطلاق مال غیر بر این نوع از اموال صحیح نیست؛ لذا امکان تحقق جرم وجود ندارد. در مقابل برخی دیگر قائل به امکان تحقق جرم در این نوع از مالکیت هستند با این استدلال که شریک نیز در آن مالکیت و نفع و ضرری دارد. در این مقاله نگارندگان با تفاسیری که آمده به این نتیجه رسیده اند که وقوع این گونه جرائم در اموال مشاع در حقیقت باید امکان پذیر باشد. ولی با توجه به اصل قانونی بودن جرم و مجازات و با لحاظ تفسیر مضیق و به نفع متهم، قاضی به هیچ وجه مجاز به صدور حکم بر مجازات اعمال کننده جرائم علیه اموال مشاع، به غیر از جرم سرقت حدی و تخریب نخواهد بود.

    کلیدواژه ها:
    مال مشاع، جرائم علیه اموال، تعلق مال به غیر، شریک.


    ----------------------------------------------------------------------------------


    بانک جهانی در تلاش برای دستیابی به حفظ صلح و امنیت بین المللی

    ملیحه بهفر
    دکترای حقوق بین الملل و مدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد پردیس

    چکیده:

    حل مشکلات جهانی در زمینه حفظ صلح و امنیت بین المللی نیازمند اقدام جهانی است. صلح و امنیت بین المللی تنها با عدم توسل به زور حاصل نمی شود و مسائل اقتصادی و اجتماعی تأثیر بسیاری بر آن دارد. بانک جهانی در جهت دستیابی به صلح و امنیت بین المللی تلاش بسیاری را در جهت کاهش فقر نموده است. به هر حال، سطح بالای فقر در گستره جهانی نه تنها از نظر اخلاقی مردود است بلکه به طور فزاینده ای تهدیدکننده صلح و امنیت بین المللی است. لذا، بانک جهانی به روش های مختلف و در همکاری با ارکان حافظ صلح سازمان ملل متحد، تلاش بسیاری را در این زمینه نموده است علاوه بر آنکه اقدامات داخلی دولت ها باید به گونه ای باشد تا رفاه جهانی را گسترش دهد.

    کلیدواژه ها:
    صلح و امنیت بین المللی، بانک جهانی، کاهش فقر، سازمان ملل.


    ----------------------------------------------------------------------------------



    منطقه پرواز ممنوع در حقوق بین الملل با توجه به عملکرد شورای امنیت

    عقیل محمدی
    دانشجوی دکترای حقوق بین‎الملل دانشگاه تهران
    Email: mohammadiaghil10@yahoo. com

    چکیده:
    در حقوق بین الملل معاصر، می توان منطقه پرواز ممنوع را به عنوان یکی از مهم ترین ابزارهای حمایتی در مخاصمات مسلحانه داخلی و بین المللی دانست. با اهمیت یافتن روزافزون حقوق بشر در عرصه های داخلی و بین المللی، جامعه جهانی خواستار واکنش سریع تر و قاطع تر نهادهای بین المللی، به ویژه شورای امنیت در موارد نقض جدی و فاحش این حقوق است. ایجاد مناطق پرواز ممنوع را باید سازوکاری در راستای تحقق موضوع مذکور دانست و برای شناخت و تجزیه و تحلیل نظام حقوقی حاکم بر این مناطق می توان از دو سنجۀ مهم حفظ صلح و امنیت بین المللی و رعایت حقوق بین الملل بشر و بشردوستانه بهره گرفت. عراق، یوگسلاوی سابق و لیبی از مهم ترین مصادیق ایجاد چنین مناطقی به شمار می روند. علی رغم اینکه ایجاد منطقه پرواز ممنوع در عراق از هیچ گونه مبنای صریحی در قطعنامه های شورای امنیت برخوردار نبود، اما ایجاد این منطقه بر فراز قلمرو یوگسلاوی سابق و لیبی را باید مستند به قطعنامه های شورای امنیت دانست. بررسی مبانی حقوقی ایجاد مناطق پرواز ممنوع و میزان موفقیت و سودمندی چنین اقدامی در حمایت از غیرنظامیان از جمله موضوعاتی هستند که در این مقاله به آنها پرداخته شده است.

    کلیدواژه ها:
    منطقه پرواز ممنوع، مداخله بشردوستانه، عراق، یوگسلاوی سابق، لیبی.







    نظر شما



    نمایش غیر عمومی
    تصویر امنیتی :
تعداد بازدید کنندگان کل :
تا کنون :
23064483
اکنون :
60